Crisis of niet, muziek blijft een prima investering

Wie oplet ziet wekelijks berichten van wereldbekende artiesten die de rechten over hun muziek verkopen. Waarom doen ze dat?

15-4-2021 16:14:00

Wie oplet ziet wekelijks berichten van wereldbekende artiesten die de rechten over hun muziek verkopen. Waarom doen ze dat?

Liedjesrechten: Bob Dylan, Stevie Nicks, RZA: de ene na de andere artiest verkoopt zijn songcatalogus. Sinds streaming gelooft het ‘grote geld’ weer in muziek. Met de rechten op grote pakketten songs valt geld te verdienen.

Streamen was het afgelopen jaar de enige tak voor de muziekindustrie die nog geld opbrachtMerck Mercuriadisoprichter HipgnosisGeloof in muziekGeld verdienen met het beheren en uitbaten van rechten is niet nieuw. Het is van oudsher een van de meer lucratieve takken van de muziekindustrie. Denk bijvoorbeeld aan Michael Jackson, die in de jaren tachtig de Beatles-catalogus kocht voor bijna 50 miljoen dollar. Wat wel nieuw is, is de frequentie waarmee nu hele oeuvres gekocht worden.

Partijleider Liane den Haan splitst zich af van 50PLUS, neemt zetel mee KLM wijt deel miljoenenverlies aan Nederlandse testverplichtingen Wie mag ernaar vragen? Antwoorden op jullie vragen over het vaccinatiebewijs

De grote belangstelling voor songrechten heeft in de eerste plaats te maken met de coronapandemie. Nu bijvoorbeeld Bob Dylan niet meer kan toeren, is de verkoop van zijn rechten een snelle manier om misgelopen inkomsten uit optredens te compenseren.Maar de belangrijkste oorzaak van de jacht op liedjesrechten is dat er weer geld verdiend wordt met muziekverkoop. Dat blijkt ook uit de stijgende beurswaarde van een platenmaatschappij als Warner Music Group. Sinds de rentree vorig jaar op de Nasdaq steeg het aandeel met bijna 25 procent. Denk ook aan het Chinese techbedrijf Tencent, dat eind 2019 omgerekend 3 miljard euro neertelde voor een belang in Universal Music Group. En dit jaar willen muziekdienst Napster, distributeur Believe en Universal allemaal nog een beursgang maken.

Streaming brengt omzet muziek terug op oude niveauOftewel, het ‘grote geld’ gelooft weer in muziek. Dat is lange tijd niet zo geweest. De muziekindustrie leek zich in de 21ste eeuw vooral langzaam naar de financiële afgrond te bewegen. En dat terwijl ze eind jaren negentig nog gouden tijden doormaakte. Liep je toen door een willekeurige Nederlandse binnenstad, dan kwam je altijd langs een of meer winkels van Van Leest of de Free Record Shop met uitpuilende schappen vol cd’s die verkocht werden voor 20 gulden (ongeveer 10 euro). De wereldwijde omzet lag in 1998 op bijna 25 miljard dollar, headtopics.com

volgens de Amerikaanse zakenbank Goldman Sachs.Dat verschrompelde toen internet opkwam en daarmee kanalen als Kazaa en Napster. Voortaan kon je muziek illegaal maar gratis downloaden en verspreiden. Van Leest en Free Record Shop verdwenen uit het straatbeeld. De wereldwijde omzet nam met bijna de helft af tot 14 miljard dollar in 2014, het dieptepunt.

Bij het grote geld dat verdiend wordt met het streamingmodel blijft de individuele, gemiddelde artiest achterStreamenToen kwam de omslag. In 2015 groeide de mondiale muziekverkoop voor het eerst sinds de vorige eeuw. Dat was volledig te danken aan streamingservices als Spotify, Apple Music en Tidal. Deze diensten veranderden de manier waarop fans muziek consumeerden: die betaalden niet langer 10 euro voor één album dat dan ook echt van hen was, maar kregen voor dat bedrag een maand lang toegang tot tientallen miljoenen liedjes. Het abonnementsmodel sloeg aan. Spotify zit inmiddels op 155 miljoen betalende gebruikers, Apple Music op bijna de helft daarvan. Tidal heeft ongeveer 3 miljoen abonnees.

„De muziekverkoop is op weg terug naar het niveau waar het was voor piraterij”, zegt Mark Mulligan, die zich met zijn Britse onderzoeksbureauMIDiAspecialiseert in de muziekindustrie. De verwachting is dat tegen 2023 weer een mondiale opbrengst van 25 miljard dollar wordt gehaald – net als op het hoogtepunt in de jaren negentig.

„Streamen was het afgelopen jaar de enige tak voor de muziekindustrie die nog geld opbracht”, zegt Mulligan. „Met het sluiten van winkels zijn de verkopen uit cd’s en lp’s vorig jaar gedaald, net als de inkomsten uit optredens. Maar streamen doet het beter dan ooit.” Juist in pandemietijden zijn mensen veel muziek gaan streamen, bleek uit de cijfers headtopics.com

Van Haga neemt afstand van 5 mei-poster van Forum voor Democratie Ook Frankrijk stuurt schepen naar Jersey in snel escalerende visvete Debat over testbewijzen, Tweede Kamer lijkt nog niet overtuigd

van de International Federation of the Phonographic Industryvan half maart. De wereldwijde verkoop steeg in 2020 met bijna 8 procent naar 21,5 miljard dollar, maar dat was enkel toe te schrijven aan de groei in mensen die betaald liedjes luisterden via Spotify, Apple of een andere streamingdienst.

Volgens Goldman Sachs staat de muziekindustrie nog betere tijden te wachten. De zakenbank verwacht dat de inkomsten uit muziekverkoop tegen 2030 verdubbeld zijn naar bijna 45 miljard dollar. Dat verklaart de tientallen miljoenen die Hipgnosis, Universal en alle andere bedrijven overhebben voor liedjesrechten. Met de aanhoudende groei van streamen gaan die rechten (hopelijk) veel inkomsten genereren.

Er is wel een flinke kanttekening, zegt Mulligan. Bij het grote geld dat verdiend wordt met het streamingmodel blijft de individuele, gemiddelde artiest achter. Het is vooral profijtelijk voor wie de rechten heeft op véél liedjes. „Dit model werkt goed op grote schaal. Dus voor streamingdiensten, grote platenmaatschappijen, grote artiesten en uitgevers. Als je als label een hoop verschillende artiesten onder je hebt met een hoop populaire liedjes, of als je een grote artiest bent met hits, dan leveren die paar cent per stream veel op. Maar voor de gemiddelde artiest is dat verwaarloosbaar.”

Graham Nash over rechten‘Give me an offer I can’t refuse’Neil Young verkocht zijn rechten aan het liedjesfonds Hipgnosis; David Crosby deed de zijne over aan de Iconic Artists Group van Eagles-manager Irving Azoff. Wat vindt Graham Nash daarvan? Hij is sinds 1969 met de andere twee verbonden in Crosby, Stills, Nash & Young. Nash (79) aan de telefoon vanuit Los Angeles. headtopics.com

„Neil doet wat hij zelf wil. Altijd gedaan.Daar hebben de andere CSNY-leden geen enkele invloed op. Met Crosby ligt het anders. Croz en ik waren beste vrienden binnen de band, totdat hij ruzie kreeg met ons allemaal, onder meer om zijn beledigende opmerkingen over Neils nieuwe vriendin. In de jaren 80 en 90 ging David door een moeilijke periode met drugs, wapenbezit en gevangenisstraf. De belastingdienst legde een claim op zijn bankrekening omdat hij jarenlang geen belasting had betaald. Voordat ze beslag konden leggen op de opbrengst van zijn publishing heb ik de rechten op al zijn songs gekocht, zodat de belasting er niet bij kon.

Toen David was afgekickt heb ik hem alles teruggegeven.Dat hij nu uitverkoopt aan Iconic heeft voor mij een wrange bijsmaak. Zijn songs waren nooit de meest commerciële, bij The Byrds noch bij CSNY. De waarde van zijn liedjesfonds is in sterke mate verbonden met onze gezamenlijke reputatie. Ik snap het wel. Hij wordt 80 en wil zijn familie iets nalaten. Nu Neil en Croz over de brug zijn, doe ik het misschien ook wel.

Hoe de cryptohandel gemanipuleerd wordt: 'Het werkt het best bij onervaren mensen' Gratis coronatest voor Nederlanders die vaak de Duitse grens over moeten Israëlisch leger schiet 16-jarige Palestijn dood

If somebody gave me an offer I can’t refuse. Lees verder: NRC »

DPG Media Privacy Gate