واسلاو هاول و معنای امتناع در مقاومت سیاسی

10/08/2019 10:02:00 ب.ظ

واسلاو هاول و معنای امتناع در مقاومت سیاسی

واسلاو هاول و معنای امتناع در مقاومت سیاسی

واسلاو هاول، نویسنده و رهبر سرشناس مخالفان نظام‌های کمونیستی در اروپای شرقی، کتاب قدرت بی قدرتان را

این تابلو و شعار در ذات خود معنای بدی ندارد. ایراد اما در کنشی است که آن میوه‌فروش بر حسب عادت انجام می‌دهد. مشکل تابلو این است که توسط دستگاه تبلیغاتی یک دولت تمامیت‌خواه سوسیالیستی توزیع شده‌است و آن میوه‌فروش بدون توجه به معنا یا اهمیت آنچه بر آن تابلو نوشته شده‌است، هر روز آن را در میان هویج و پیازهایش قرار می‌دهد. مشکل در کنش تکراری، روزمره و بیهوده‌ای است که آن میوه‌فروش انجام می‌دهد بدون آنکه به آن بیندیشد.

هاول می‌پرسد چرا میوه‌فروش هر روز همین کار را می‌کند؟ آیا این میوه‌فروش واقعاً به کارگران جهان فکر کرده‌است؟ آیا اصلاً برای او زندگی کارگران جهان اهمیتی دارد؟ آیا خود او بدون نیروی دولت باز چنین تابلویی را نصب می‌کرد؟ پاسخ هاول به همه این سئوال‌ها خیر است. آن میوه‌فروش، از منظر هاول، این تابلو را نصب می‌کند چون فکر می‌کند اگر نگذارد ممکن است زندگی‌اش به مخاطره افتد. دلیل او تنها در همین یک نکته نهفته‌است. او تصور می‌کند ممکن است دولت به او حساس شود و در نتیجه برایش بد شود. علاوه بر این، از منظر میوه‌فروش این کار (تابلو گذاشتن) را همه انجام می‌دهند و بنابراین همه متوجه بی‌اهمیتی و دروغین بودن آن شده‌اند.

ادامه مطلب:
العربیه فارسی »

سیزدهمین روز اعتراضات در ایران؛ بازداشت خبرنگاری که مراسم خاکسپاری مهسا امینی را گزارش کرده بود

همزمان با تداوم اعتراضات خیابانی، شمار افراد و صاحبان کسب و کاری که به شیوه‌های مختلف از جمله از مسیر لینکدین آمادگی خود را برای برگزاری اعتصابی سراسری اعلام می‌کنند نیز رو به افزایش است ادامه مطلب >>

برای مسئولین سایت العربیه سایت جدبدتون خیلی چرند و بقول انگلیسی ها User unfriendly هست. عوضش کنید و آن را حرفه ای کنید

مخالف شادی مردم نیستیم/ در شورای نگهبان در حق کسی اجحاف نمی‌کنیمیک عضو شورای نگهبان گفت: نباید اجازه دهیم که افراد سودجو به مجلس شورای اسلامی راه یابند زیرا برخی نمایندگان به این امید وارد مجلس می شوند که با اعمال فشار به وزرا، رشوه‌خواری کنند؛ ما باید از ورود اینگونه افراد به مجلس جلوگیری کنیم و بدانیم که عناوینی که داریم و مناصبی که در آن قرار گرفته ایم گذراست. حتما خودت تضمین میکنی؟؟؟؟؟🤔

صدها نفر در تشییع جنازه سرباز اسرائیلی که در کرانه باختری کشته شد، شرکت کردندصدها نفر در مراسم تشییع جنازه یک سرباز شرکت کردند. جسد این سرباز در روز پنجشنبه ۱۷ مرداد در نزدیکی یک شهرک یهودی نشین در کرانه باختری پیدا شده بود. آسوشیتدپرس پیشتر اعلام کرد، به دنبال به قتل رس جنایتکار و خونخوار ‼️ This is result of cruelty and occupation... روحش شاد

هشدار ایران درباره حضور احتمالی رژیم صهیونیستی در ائتلاف نظامی آمریکا در خلیج فارسسخنگوی وزارت امور خارجه به انتشار اخباری مبنی بر اعلام آمادگی رژیم صهیونیستی برای حضور در ائتلاف نظامی آمریکا به منظور به اصطلاح تامین امنیت کشتیرانی در خلیج فارس واکنش نشان داد. چطورایران در لبنان حضور داره، خوب اونم در خلیج فارس حضور پیدا کنه!!!! مرگ خوبه فقط برا همسایه😀😀😀😀😀😀

ناآرامی در هنگ‌کنگ؛ آغاز تجمع اعتراضی ۳ روزه در فرودگاهمقامات فرودگاه اعلام کرده اند که از برگزاری این تجمع اعتراضی سه روزه مطلع هستند اما «فرودگاه به فعالیت معمول خود ادامه خواهد داد.»

نماینده اراک در مجلس: اخراج کارگران نتیجه ناکارآمدی دولت در حل اشتغال‌زایی است

در تیراندازی سربازان اسرائیلی در نوار غزه چهار فلسطینی کشته شدند | DW | 10.08.2019ارتش اسرائیل اعلام کرده است که چهار فلسطینی که قصد عبور از موانع مرزی نوار غزه با اسرائیل را داشتند، کشته شده‌اند. طبق گفته ارتش اسرائیل مردان فلسطینی به سلاح‌های سنگین مسلح بوده‌اند. رژیم صهیونیستی ،اول و آخرش رو بادروغ بستن . نطفه اش با ظلم و جنایت و دروغ بسته شده . اون احمقها از این دروغها میگن ،موندم که شما دویچه ای ها چرا انتشار میدید ؟ برای حمایت از یک رژیم جعلی و تروریستی خودتون و کشورتون و و و همه رو بی ارزش کردید .دیگه گوش شنوایی برای دروغتان نیست . سلاح سنگین به چی میگین مثلا سنگ یوده یا چی همه تروریستها را به درک واصل کنید

با داستان یک میوه‌فروش شروع می‌کند.به گزارش ایلنا، آیت الله محمد یزدی در دیدار با دادستان های کشور که در دفتر جامعه مدرسین حوزه علمیه قم برگزار شد، اظهار داشت: یکی از مهمترین اصولی که همه ما باید رعایت کنیم، توجه به این است که در این دنیا چه می خواهیم و خداوند چه تکلیفی بر عهده ما نهاده است.مرداد ۱۷, ۱۳۹۸ آمریکا: ایران در سیستم مخابراتی کشتی‌ها در خلیج فارس اختلال ایجاد می‌کند اداره دریانوری وزارت حمل و نقل ایالات متحده آمریکا در بیانیه‌ای، هشدار داده است که ایران برای ایجاد اختلال در سیستم مخابراتی کشتی‌ها تلاش می‌کند.به گزارش ایسنا، سیدعباس موسوی سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به انتشار این اخبار گفت: جمهوری اسلامی ایران معتقد است اصل این ائتلاف تنش زا است و هرگونه حضور احتمالی رژیم اشغالگر قدس در این ائتلاف خودخوانده را، که وجود نامشروعش در خاورمیانه اساس ناامنی و بی‌ثباتی است، تهدیدی آشکار علیه امنیت، حاکمیت و تمامیت ارضی خود و عاملی بحران آفرین و بی ثبات ساز در منطقه خلیج فارس تلقی می‌کند و در چارچوب سیاست بازدارندگی و دفاعی کشور، حق مقابله با این تهدید و دفاع از خود را محفوظ می دارد و در عمل به آن در چارچوب سیاست دفاعی کشور، تردیدی ندارد و مسئولیت کلیه عواقب این اقدام خطرناک برعهده رژیم آمریکا و رژیم نامشروع صهیونیستی خواهد بود.

میوه‌فروشی که در میان هویج و پیازهایش تابلویی را که دولت به او داده‌است را نیز قرار می‌دهد. بر روی این تابلو نوشته شده‌است «تمام کارگران جهان باهم متحد شوید. وی در ادامه با بیان اینکه اگر بنده به خاطر رفاقت با برخی افراد آنها را تایید صلاحیت کنم، در مقابل آن مسئولیت دارم اظهار کرد: اگر من فردی را تایید صلاحیت کنم و آن شخصی که در مجلس حضور پیدا میکند کار خلافی انجام دهد، من هم در دنیا و در آخرت در مقابل درگاه الهی مسئول خواهم بود؛ پس باید از هر کاری که زمینه رسوایی در دنیا و آخرت را فراهم می کند دوری کنیم.» این تابلو و شعار در ذات خود معنای بدی ندارد. در هر دوی این موارد، کشتی‌های نظامی ایران دخیل بوده‌اند. ایراد اما در کنشی است که آن میوه‌فروش بر حسب عادت انجام می‌دهد. یزدی در ادامه با اشاره به تکالیف شرعی و قانونی دادستانان یادآور شد: وظیفه اصلی دادستان‌ها، مراقبت از حقوق عمومی مردم است؛ البته باید در نظر داشت که قبل از حقوق مردمی، حقوق الهی را باید رعایت کنیم زیرا رعایت این حقوق الهی بسیار مهم است. مشکل تابلو این است که توسط دستگاه تبلیغاتی یک دولت تمامیت‌خواه سوسیالیستی توزیع شده‌است و آن میوه‌فروش بدون توجه به معنا یا اهمیت آنچه بر آن تابلو نوشته شده‌است، هر روز آن را در میان هویج و پیازهایش قرار می‌دهد.

مشکل در کنش تکراری، روزمره و بیهوده‌ای است که آن میوه‌فروش انجام می‌دهد بدون آنکه به آن بیندیشد. یزدی در ادامه با ذکر اینکه حقوق الهی و عامه باید در کار دادستانان مورد نظر واقع شود عنوان کرد: دادستان ها نباید اجازه دهند که کسانی در فضای عمومی، حقوق الهی و احکام شرعی را پایمال کنند و در این راه نباید از هیچ کسی واهمه داشته باشیم؛ همچنین اگر مشاهده کردند که حق مردم در حال تضییع است باید احساس وظیفه کرده و وارد عمل شوید و جلوی آن را بگیرند. تنش در خلیج فارس میان ایران و ایالات متحده طی ماه‌های اخیر افزایش یافته است. هاول می‌پرسد چرا میوه‌فروش هر روز همین کار را می‌کند؟ آیا این میوه‌فروش واقعاً به کارگران جهان فکر کرده‌است؟ آیا اصلاً برای او زندگی کارگران جهان اهمیتی دارد؟ آیا خود او بدون نیروی دولت باز چنین تابلویی را نصب می‌کرد؟ پاسخ هاول به همه این سئوال‌ها خیر است. آن میوه‌فروش، از منظر هاول، این تابلو را نصب می‌کند چون فکر می‌کند اگر نگذارد ممکن است زندگی‌اش به مخاطره افتد. یزدی در ادامه با انتقاد از حقوق‌های نجومی به برخی از مسئولان بیان کرد: چرا باید به یک فرد این همه حقوق داده شود؛ حقوق‌های صد میلیونی برای چه برخی افراد داده می شود؛ وقتی سوال می پرسیم، می گویند که این فرد در چند پست مسئولیت دارد و کار غیر قانونی نکرده است؛ ولی او نباید در چند پست مسئولیت داشته باشد و این مسئله مهمی است که به آن اعتراض داریم. دلیل او تنها در همین یک نکته نهفته‌است. پرزیدنت ترامپ با خروج از توافق برجام در اردیبهشت ۱۳۹۷، در دو مقطع در مرداد و آبان سال گذشته، دستور بازگشت تحریم‌های هسته ای علیه جمهوری اسلامی ایران را صادر کرد. او تصور می‌کند ممکن است دولت به او حساس شود و در نتیجه برایش بد شود. وی گفت: مسئله بررسی موارد «خلاف شرع» در شورای نگهبان بر عهده شش فقیه بوده و روند آن به صورت «اکثریت» انجام می شود ولی اخیراً طرحی که مورد تصویب مجلس قرار گرفته بود به شورای نگهبان آورده شد؛ این طرح عبارت است از آنکه دولت‌های استکباری بتوانند پسماندهای انرژی اتمی خود را در کشور دفن کنند؛ استکبار همیشه این پسماندها را در کشورهای عقب مانده دفن می‌کند و همه می‌دانیم که اشعه‌های این نوع پسماندها برای افراد کشور ضرر خواهد داشت.

علاوه بر این، از منظر میوه‌فروش این کار (تابلو گذاشتن) را همه انجام می‌دهند و بنابراین همه متوجه بی‌اهمیتی و دروغین بودن آن شده‌اند. البته همه این محاسبات خودآگاه نیست، روی ورق نوشته شده نیست. عضو فقهای شورای نگهبان با اشاره به وظیفه مسئولان برای مقابله با طرح‌های دشمنان و مستکبران یادآور شد: مسئولان اجرایی ما باید در نظر داشته باشند که طرح‌های استکباری در اتاق فکر دشمن تجزیه و تحلیل میشود و آن را در قالب طرح‌های خوب و بشر دوستانه به ما ارائه می کنند، بنابراین همواره باید نسبت به پشت پرده‌های کمیسیون ها و کنوانسیون هایی که به ما پیشنهاد همکاری می دهند، مراقب باشیم. ایران تهدید به بستن تنگه هرمز کرد و در دو حادثه نیز جمهوری اسلامی به خرابکاری در نفتکش های دیگر کشورها متهم شد. اما در فرایند این تصمیم‌گیری، در ذهن آن میوه‌فروش ناخودآگاه و خودآگاه به هم آمیخته می‌شوند تا تابلو هر روز نصب شود؛ و عادتی شکل گیرد که تولید یک سیستم کلان‌تر را ممکن می‌سازد. این تسلیم شدن به گذاشتن تابلو، این عدم فکر کردن به اهمیت یا عدم اهمیت آن کنش برای خود فرد، همان نقطه و لحظه‌ای است که قدرت یک سیستم تمامیت‌خواه شکل می‌گیرد و بازتولید می‌شود. وی خطاب به دادستان‌های حاضر در این جلسه بیان کرد: شما دادستان‌ها باید جلوی افرادی که به هر قیمتی می‌خواهند در این حکومت حضور داشته باشند و به میز خود دل بسته‌اند را بگیرید؛ امروز همه باید بدانیم که میز مسئولیتمان ابدی نیست و ما چند روزی را پشت آن قرار می‌گیریم. از طریق همین شیوه‌های به ظاهر غیر مهم، غیر فکر شده و تا حدودی ناخودآگاه است که یک سیستم تمامیت‌خواه در هر لحظه بازتولید می‌شود. به دنبال حملات انجام شده به نفتکش‌ها در ماه‌های مه و ژوئن در منطقه خلیج فارس و شناسایی ایران به عنوان مظنون اصلی این حملات، ایالات متحده از تلاش برای تشکیل یک ائتلاف بین‌المللی خبر داد.

هاول ادامه می‌دهد که قدرت رژیم‌های تمامیت‌خواه، بنابراین، در یک فرد یا یک نهاد نیست، بلکه در همه کنش‌های غیر مسئولانه‌ای است که همگی ما بدون فکر کردن انجام می‌دهیم. وی تصریح کرد: اقدامات رییس قوه قضاییه در دل عامه مردم نور امید تازهای ایجاد کرده است و مردم نسبت به آینده قوه قضائیه امیدوار هستند؛ امروز مردم امید دارند که اگر به قوه قضائیه مراجعه کنند حق خود را به زودی خواهند یافت. همه ما در همان لحظه ای که غیر مسئولانه خواسته‌ها، ارزش‌ها و نُرم‌هایی که شخصاً به آنها معتقد هستیم را کنار می‌گذاریم تا کاری که یک سیستم تمامیت‌خواه از ما می‌خواهد را بدون فکر و بر حسب عادت یا ترس انجام دهیم، آن سیستم تمامیت‌خواه را بازتولید کرده‌ایم. هاول نتیجه می‌گیرد که بنابراین تقسیم آدم‌ها در نظام‌های توتالیتر به شرور و خیرخواه ممکن نیست چرا که همه ما همزمان هم یک نظام تمامیت‌خواه را بازتولید می‌کنیم و هم آنکه قربانی آن هستیم. یزدی یادآور شد: بنده امیدوارم و دعا می کنم که قدرت آینده مملکت در دست کسانی باشد که «قدرت طلب» نباشند.. همه ما هم عامل یک شر بزرگ هستیم و هم قربانی آن شر بزرگ. راه‌ حل خروج از این چرخه بی‌پایان «امتناع» است..

امتناع یعنی گفتن «نه»! نه به تمامی آن چیزهایی که به آنها باور نداریم اما آنها را از ترس مغضوب نشدن از قدرت یا برای خوش‌آمد قدرت انجام می‌دهیم. این امتناع یا لحظه گفتن «نه» همان لحظه‌ای است که هاول از آن به عنوان لحظه آغاز «زندگی در حقیقت» یاد می‌کند. لحظه‌ای که یاد می‌گیریم بر اساس ارزش و باورهایی که به آن معتقد هستیم زندگی کنیم و از این بازی دروغین خارج شویم. «زندگی در حقیقت» با برداشتن آن تابلو یا شعاری که به آن اعتقاد نداریم آغاز می‌شود. با نگفتن کلامی که به آن باور نداریم، با رای ندادن در انتخاباتی که به بی‌معنایی آن پی برده‌ایم و با گفتن کلامی که می‌دانیم صاحبان قدرت از آن خوششان نمی‌آید.

از منظر هاول، بنابراین، امتناع قدم اول در هر نوع مقاومت است. امتناع از انجام دادن همه آن چیزهایی که یک نظام تمامیت‌خواه از ما می‌طلبد و ما می‌توانیم - حداقل با ریسک کم- به آنها نه بگوییم. این خروج از بازی، این امتناع، این نه گفتن، اگر همگانی شود، همان لحظه‌ای است که یک سیستم تمامیت‌خواه از بازتولید بازمی‌ماند. پس از آغاز امتناع است که می‌توان به کنش‌هایی از نوع ایجابی و مثبت پرداخت. پس از امتناع می‌توانیم به این بیندیشیم که چگونه به جای این ظاهر دروغین که بر پا کرده‌ایم، ارزش‌ها و حقیقتی که به آن باور داریم را اجرا کنیم و آن را پیش ببریم.

منبع: کانال تلگرامی «ریزوم»، کانال شخصی نویسنده ** مقالات منتشر شده تنها نظر نویسندگان آنها را منعکس می‌کند. پیوند کوتاه .